امروز : شنبه ۵ مهر ۱۳۹۹ ساعت : ۱:۱۹ PM
اختصاصی عبارت
مازندران در بین ۱۰ استان برتر کشور در زمینه تولید ناخالص داخلی؛

مازندران تنها استان غیرصنعتی جدول / دستاوردهای اقتصادی حسین‌زادگان و آمارهای امیدبخش

مازندران تولید + عبارت
    -     کد خبر: 54886
    -     تاريخ انتشار : ۱۳۹۹/۶/۲۴|۱۲:۴۲
در ابتدا باید گفت که شاخص «تولید ناخالص داخلی» نشان دهنده قدرت تولید و قدرت زایندگی یک اقتصاد است و از جمع ارزش کالاها و خدمات نهایی تولید شده در داخل یک اقتصاد در یک بازه زمانی مشخص (یک سال) به دست می‌آید. هر چه تولید ناخالص داخلی بیشتر باشد به نوعی می‌توان گفت که آن اقتصاد بزرگتر و قوی تر است.

عبارت - گروه اقتصاد: به تازگی مرکز آمار ایران، رشد تولید ناخالص منطقه‌ای به تفکیک استان‌های کشور را منتشر کرد. بر اساس این محاسبات ارزش افزوده استان‌های کشور به قیمت‌های جاری، در قالب ١٨ بخش اصلی برای سال‌های ١٣٩٧ و ١٣٩٨ و متناظر با حساب‌‌های ملی فصلی (بهار ١٣٩٩) منتشر شده است.

طبق این گزارش بیش از نیمی از تولید ناخالص داخلی کشور سهم پنج استان است. تهران، خوزستان، بوشهر، اصفهان و خراسان رضوی بزرگ‌ترین اقتصاد استان‌ها را به خود اختصاص داده‌اند و از آن سو، استان‌های سمنان، کردستان، چهارمحال و بختیاری و خراسان‌های شمالی و جنوبی، کوچک‌ترین اقتصادها را در سال گذشته داشته‌اند. نکته جالب توجه اما حضور «مازندران» به عنوان یک استان غیرصنعتی و غیرنفتی در «جایگاه هشتم» و در بین 10 استان برتر کشور است.

در ابتدا باید گفت که شاخص «تولید ناخالص داخلی» نشان دهنده قدرت تولید و قدرت زایندگی یک اقتصاد است و از جمع ارزش کالاها و خدمات نهایی تولید شده در داخل یک اقتصاد در یک بازه زمانی مشخص (یک سال) به دست می‌آید. هر چه تولید ناخالص داخلی بیشتر باشد به نوعی می‌توان گفت که آن اقتصاد بزرگتر و قوی تر است.

البته تولید ناخالص داخلی (GDP) نباید با تولید ناخالص ملی (GNP) اشتباه گرفته شود. تولید ناخالص ملی بیانگر ارزش افزوده تولید شده توسط عوامل و بخش‌های مختلف اقتصادی یک ملت، برای یک دوره زمانی (مثلا یکساله) است. در واقع تولید ناخالص ملی، ارزش مجموع کالاهای تولیدی و خدمات نهایی، که توسط یک نظام اقتصادی در سراسر دنیا و در یک سال معین تولید شده ‌است را بیان می‌کند. این در حالی است که، کل ارزش ریالی محصولات نهایی تولید شده، توسط واحدهای اقتصادی مقیم کشور در دوره زمانی معین (سالانه یا فصلی) را تولید ناخالص داخلی می‌نامند. مهمترین تفاوت این 2 مقوله حضور فیزیکی واحد تولیدی در مرزهای یک منطقه است و به همین علت در کشور ما تفاوت چندانی میان این دو عدد وجود ندارد و به این دلیل گاهی استفاده نادرست از آن می شود.

 

مازندران تنها استان غیرصنعتی در بین 10 استان برتر

حال به مازندران برمی گردیم. این استان با داشتن حدود ۴۷۰ هزار هکتار اراضی کشاورزی و بیش از سه هزار واحد صنعتی و معدنی و برخورداری از زیرساخت‌های توسعه‌ای ، یکی از استان‌های مستعد برای جهش تولید محسوب می‌شود.

در سال ١٣٩٨ بیش از ٧٠ درصد محصول ناخالص داخلی در استان‌های تهران، خوزستان، اصفهان، بوشهر، خراسان رضوی، فارس، آذربایجان شرقی، مازندران، البرز و کرمان تولید شده ‌است. اگر به نام دیگر استان‌ها دقت کنید درخواهید یافت که اکثریت آنان یا از لحاظ وسعت از مازندران بزرگترند و یا در زمینه صنعت سال‌ها زودتر از این استان دست جنبانیده و اکنون یکی از قطب های صنعتی کشور هستند. این‌که در این میان نامی از گیلان و گلستان به عنوان 2 استان همسایه مازندران با اقلیمی مشابه دیده نمی‌شود خود حاکی از کار سخت مازندران برای قرار گرفتن در این لیست است.

این استان درحالی با سهم 3/3 درصد از تولید ناخالص داخلی کشور در جایگاه هشتم قرار گرفته که گیلان و گلستان هرکدام به ترتیب با 2/2 و 1/2 درصد از این سهم وضعیت مساعدی ندارند. دیگر همسایه های مازندران نیز وضعیت خوبی ندارند؛ از سمنان که یکی از کوچکترین اقتصادهای کشور را با سهم 0/9 درصدی به خود اختصاص داده تا قزوین 1/5 درصدی و البرز 2/8 درصدی که با تمام امکانات‌شان همچنان پایین‌تر از مازندران قرار گرفته‌اند.
 


 

تنها استان تهران است که به علت پایتخت بودن و تمرکز صنایع حیاتی کشور در آن به تنهایی تقریبا یک‌چهارم تولید ناخالص داخلی کشور را در اختیار دارد و در این زمینه نمی‌توان خرده‌ای به مازندران گرفت. جالب است بدانید بیش از یک‌سوم تولید کشور در استان‌های تهران و خوزستان حاصل شده است و  اقتصاد تهران، در حدود ۵۰ برابر اقتصاد خراسان جنوبی، به‌عنوان کوچک‌ترین اقتصاد استان‌ها است.

 

غول کشاورزی کشور

می‌شود از نگاه دیگری نیز به این آمار توجه کرد. نگاهی که نشان دهد در بخش‌های عمده کشاورزی، صنعت و خدمات، کدام بخش‌ها بیشترین سهم را در کشور داشته‌اند.

در بخش کشاورزی وضعیت تا حدودی قابل حدس است. بر اساس گزارش مرکز آمار، استان‌های مازندران و فارس به ترتیب با ۳۶/ ۸ و۸۱/ ۷ درصد بیشترین سهم تولید «گروه کشاورزی» در کشور را به خود اختصاص داده‌اند.

از این مسئله می‌توان نتیجه گرفت اگرچه سیلاب اوایل سال گذشته به بخشی از زمین‌های کشاورزی مازندران خسارت زد و آثار برخی از این خسارات تا امروز باقی است، اما با تکمیل ظرفیت منابع آبی آببندان ها، سدها و افزایش دبی آب رودخانه‌ها سبب گسترش سطح کشت و تولید و جنب و جوش فعالیت‌های کشاورزی استان شد. به گونه‌ای که طبق اعلام رسمی جهاد کشاورزی مازندران بارندگی‌های مناسب سال قبل سطح زیر کشت محصولات زراعی از جمله شالی را تا ۱۰ هزار هکتار ، کلزا کاری را هشت هزار هکتار ، سویا ۲ هزار هکتاروعلوفه تا ۶هزار هکتار نسبت به سال ۹۷  بیشتر کرد.

همچنین بارندگی‌های مناسب سال قبل سبب باردهی بیشتر درختان مرکبات شده و برداشت انواع مرکبات دستکم با افزایش ۱۰ درصدی نسبت به سال ما قبل به ۲ میلیون و ۶۵۰ هزار تن رسید.

در کنار این مسائل توجه به توسعه کشت گلخانه ای، اصلاح نژاد دام،تکمیل پنج واحد زنجیره تولید طیور، توسعه مکانیزاسیون و توجه به پایانه های صادراتی محصولات کشاورزی مازندران سبب شد تا فرایند توسعه کشاورزی و در نتیجه افزایش تولید ناخالص داخلی استان بیش از گذشته محقق شود.

در نظر داشته باشید که این شرایط در اوج تحریم های ناجوانمردانه ایالات متحده برای استان رقم خورد و کسی نمی‌داند شاید اگر این تحریم ها نبود، مازندران با ارتباطات نزدیکی که با برخی کشورها ایجاد نموده سهم خود را از میزان تولید ناخالص افزایش می‌داد و حتی در بین 5 استان برتر کشور قرار می‌گرفت. جایگاهی که برای استانی با ظرفیت مازندران دور از دسترس نیست.

برون رفت این استان پس از یک دهه از خشکسالی، توسعه مکانیزاسیون در حوزه کشاورزی، برداشتن موانع پیش پای واحدهای تولیدی و صنعتی راکد به خصوص واحدهای در تملک بانک ها که بیش از ۳۰۰ واحد را شامل می شود، تشکیل هلدینگ ثروت آفرینی با پیش بینی سرمایه حدود ۲۰ هزار میلیارد ریال برای تامین نیاز مالی واحدهای اشتغالزایی، سوق دادن سپرده های بانکی استان به سمت حمایت از تولید و آماده افتتاح بودن بیش از ۳۰ هزار میلیارد ریال طرح های صنعتی بویژه در حوزه زیرساختی از جمله پایانه های صادراتی و رویکرد دولت برای حمایت از تولید در سال جاری و سال گذشته از جمله شرایط ایجادی برای استان مازندران در راستای افزایش تولید و درآمد استان طی یکی دو سال گذشته است.

نمونه دگر حمایت دولت از تولید را می توان حذف نفت از بودجه سال ۹۹ کشور دانست که برای نخستین بار در تاریخ بودجه نویسی در کشور، ناف درآمدهای ایران را از نفت برید و گام اساسی برای توسعه صادرات غیر نفتی با حمایت از تولید برداشته شد. این رویه می تواند برای استان هایی چون مازندران که صرفا در حوزه کشاورزی حدود هفت میلیون تن محصولات کشاورزی با کیفیت را تولید می کند، موقعیت راهبردی را برای افزایش تولید فراهم کند.

طبق آمارها نزدیک به ۱۹.۵ درصد اشتغال مازندران و حدود ۲۷ درصد تولید ناخالص داخلی استان مربوط به بخش کشاورزی است. همچنین ارزش افزوده بخش کشاورزی در مازندران حدود ۲۱.۷ درصد است که به مراتب بالاتر از میانگین هشت درصد کشوری است.

 

منتظر شنیدن نام مازندران در جمع استان های صنعتی باشید

به آمار تولید ناخالص داخلی کشور برمی‌گردیم. در گروه «صنعت» که شامل بخش‌های استخراج نفت خام و گاز طبیعی، استخراج سایر معادن، صنعت، تامین آب، برق و گاز طبیعی و ساختمان است، استان‌های خوزستان و بوشهر بیشترین سهم‌ها را در کشور دارند و این طبیعی است که مازندران که سال‌ها به علت داشتن طبیعت بکر و زیبا از صنایع مادر و اساسی کشور دور نگه داشته شده در رده های بالا دیده نشود.

با این حال اما زمزمه های «منطقه آزاد تجاری مازندران» که سال گذشته به تصویب دولت و مجلس نیز رسید بارقه های امید را در دل مردم این استان دوباره زنده کرد. در صورت رخ دادن این اتفاق بدون شک صنایع بیشتری برای استفاده از تعرفه‌های مالیاتی و مزیت‌های صادراتی در مازندران مستقر می‌شوند و این علاوه بر ایجاد درآمد و افزایش تولید مرحمی بر زخم بیکاری جوانان متخصص مازندرانی نیز خواهد بود.

همچنین اقدامات اولیه برای احداث «شهرک 1000 هکتاری صنعتی» در مازندران انجام شده که می‌تواند تحول بزرگی در بخش صنایع این استان باشد و مساحت زمین‌های صنعتی در استان را تا 2 برابر افزایش دهد.

علاوه بر این مدتی قبل نیز خبری مبنی بر احداث «پتروشیمی» با سرمایه‌گذاری 370 میلیون دلار در مازندران به گوش رسید که در صورت تحقق آن دیگر می‌توان رسما از مازندران به عنوان یکی از 5 استان برتر اقتصادی کشور نام برد.

ذکر این نکته ضروری است که در سال گذشته این استان در زمره استان‌هایی با بیشترین «سرمایه‌گذاری خارجی» در کشور شناخته شد و در این زمینه حتی از استان صنعتی و نفتی مانند خوزستان نیز بالاتر قرار گرفت. یکی از فعالیت‌های عمده سرمایه‌گذاران خارجی در مازندران احداث نیروگاه‌های کوچک تولید برق بود که اثرات آن را در سال‌های آینده در میزان تولید ناخالص داخلی استان شاهد خواهیم بود.

این‌ها را در کنار تجارت 5 میلیون دلاری محصولات فناورانه و «دانش‌بنیان» مازندران در سال 98 قرار دهید تا بیش از همیشه به آینده این استان امیدوار باشید.

 

خدمات؛ کلید پیشرفت تصاعدی

تولید ناخالص ملی اما تنها کشاورزی و صنعت نیست و گروه مهم دیگری نیز در آن ایفای نقش می‌کند. طبق گزارشات مرکز آمار در «بخش خدمات» استان تهران با ۴/ ۳۳ درصد با اختلاف زیاد بیشترین سهم ارزش‌افزوده را داشته است. ۵۲۸ هزار میلیارد تومان از تولید ناخالص داخلی استان تهران، مربوط به خدمات بوده که یک‌سوم کل تولید بخش خدمات در کشور است.

پتانسیل عظیم مازندران در بخش خدمات اما برکسی پوشیده نیست. در اختیار داشتن 3 بندرگاه مهم و خطوط ریلی متصل به راه‌آهن سراسری و چندین و چند فرودگاه در این استان سبب شده تا بخشی از آینده مازندران در اختیار بخش خدمات و «حمل‌ونقل» در این استان قرار بگیرد. جایی که می‌تواند دروازه ورود کشورهای حوزه خلیج فارس به اتحادیه اوراسیا باشد و همین بس است تا قبول کنیم مازندران می‌تواند به یکباره در کنار استان‌هایی مانند تهران و خوزستان در این بخش قد علم کند.

در حال حاضر بخش خدمات بیشترین نقش را در اشتغال زایی و رشد اقتصادی کشورهای جهان دارد به گونه ای که طبق اعلام بانک جهانی در حال حاضر بخش خدمات بار بیش از ۵۰ درصد کل اشتغال‌زایی در جهان را بر دوش می‌کشد که این نسبت برای کشورهای با درآمد سرانه بالا به طور متوسط به ۷۵ درصد رسیده است.

«گردشگری» مازندران نیز از دیگر نقاط قوت این استان در بخش خدمات است که اگر استفاده صحیح از آن صورت بگیرد حتی شاید بتواند در سال‌های آینده مازندران را به قطب اقتصاد غیرنفتی کشور تبدیل نماید. ایجاد 65 اسکله تفریحی که در دستورکار استانداری مازندران قرار گرفته و افتتاح هتل ها و مراکگز بوم‌گردی متععد گام های روبه جلوی استان در بخش گردشگری طی سال گذشته و سال جاری است که البته با ورود کرونا به کشور و شیوع آن در مازندران کمی از سرعت پیشرفت در این بخش کاسته شده.

البته اکنون که وقت کافی در اختیار است، زمان بازنگری در برخی شیوه‌های پذیرش گردشگر در مازندران می‌باشد تا در سال‌های آتی با کمترین میزان آسیب به اکوسیستم و محیط زیست استان شاهد کسب درآمد سرشار از این بخش باشیم. بخشی که به تنهایی اقتصاد برخی کشورها مانند ترکیه و گرجستان را در همین یک دهه گذشته دچار تحولات اساسی کرده و امیدواریم در مازندران نیز بتواند چنین نقشی را ایفا نماید.

 

بودجه محلی برای استانی با ظرفیت ملی

یکی از مشکلات اساسی مازندران اما در همین بخش خفته است. توجه به این نکته حائز اهمیت است که مازندران چهار درصد جمعیت کشور را دارد اما سالانه بیش از ۵۰ میلیون مسافر در آن اقامت می کنند و ۱۰ درصد تردد کشور در راههای این استان صورت می گیرد، با این حال سبد آن از اعتبارات ملی و استانی متناسب با خدمات و امکانانتش نیست.

به تاکید کارشناسان و اقتصاددانان، تهیه سند و نقشه راه برای دستیابی به توسعه ضرورتی اجتناب ناپذیر است و در حال حاضر نبود برنامه جامع و مشخص، سبب شده تا مازندران به رغم داشتن جایگاه والا در حوزه های صنعت، گردشگری و کشاورزی، از سبد اعتبارات ملی و کلان چندان بهره نبرد.

این مسئله بدون شک تاثیراتش را در تمام بخش های مولد مازندران خواهد گذاشت و سرعت پیشرفت در این استان را با کاهشی درخور توجه مواجه خواهد کرد. نامگذاری سال جاری به جهش تولید، راهکاری برای برون رفت از گره های اقتصادی در صورت تامین زیرساخت است و باید با نوآوری و افزایش تولید، تامین اعتبارات لازم، گره را از اقتصاد مازندران برداشت.

ارسال نظر

نام
پست الکترونیک
متن
captcha
ارسال
پربازدیدترین

وزیر آموزش و پرورش: در صورت ادامه تعطیلات، دانش آموزان مجازی آموزش می بینند

مردم در اولین مجلس گام دوم انقلاب به ائتلاف اصولگرایان اعتماد کردند/ این پیروزی شیرین و بزرگ را به رهبر معظم انقلاب اسلامی و همه منتخبین مردم تبریک می گوییم

وقتی دن کورلئونه باید برود جلو، بوق بزند! / دچار ویروس کرختی شده‌ایم

از اظهار ندامت خبرنگار به خاطر رای دادن به روحانی تا حمله شدید بنزینی به حسن نژاد

جیب خالی و پز عالی / چرا دیوار کوتاه CIS برای ما بلند است

لطفا به قانون و شعور مردم مازندران توهین نکنید! / مردم فریب این پروپاگاندا را نمیخورند / شک نکنید همین طرح باعث شکست شما خواهد شد

مدارک جنجالی و دردسر ساز مسئولین کشوری / از خاتمی و هاشمی تا رحیم مشایی و روحانی + عکس و جزئیات

دو نامزد قطعی اصلاح طلبان در استان کیستند / از رایزنی شیخ در شرق تا ترس از تکرار نفاق در نوشهر

قم با ۴۰ دقیقه در صدر است ، مازندرانی ها ۲۲ دقیقه در روز مطالعه می کنند / مردم اهل مطالعه اند ما بلد نیستیم نسخه بپیچیم / با اعلام این اعداد به مردم ظلم می کنیم / عرق شرم بر پیشانی مردم یا مسئولان؟

رئیس سازمان جنگل‌ها بازداشت شده است؟

آرشیو