امروز : چهارشنبه ۱ بهمن ۱۳۹۹ ساعت : ۱:۰۸ AM
اختصاصی عبارت
بعد از قاچاق چوب نوبت به قاچاق خاک از جنگل های هیرکانی رسید؛

ارزان؛ مثل خاک چندهزار ساله جنگل های مازندران

قاچاق خاک+عبارت
    -     کد خبر: 56905
    -     تاريخ انتشار : ۱۳۹۹/۹/۲|۱۱:۲۹
جدا از عوامل دیگر مانند آتش سوزی یا برداشت بی‌رویه از چوب های جنگلی یکی از عامل نصف شدن مساحت جنگل‌های شمال کشور در ۴۰ سال گذشته همین مسئله قاچاق خاک است که اگر برایش چاره‌ای اندیشیده نشود می‌تواند سرعت بیشتری به نابودی جنگل‌های‌مان بدهد.

عبارت - گروه جامعه: هنوز مدت زیادی از جنجال پرونده وقف 5600 هکتار از جنگل‌های هیرکانی در مازندران نگذشته است. موضوعی که بار دیگر قاچاق چوب از مهمترین جنگل‌های ایران را بر سر زبان‌ها انداخت. اکنون اما موضوع تازه‌ای از دل این جنگل‌ها به گوش می‌رسد، قاچاق خاک.

قاچاق خاک ایران از دهه ۸۰ با فرستادن آن به کشورهایی همچون امارات و قطر انجام‌شده که بیشتر از استان‌های جنوبی صورت گرفته است. حال اما با ادامه این روند، جنگل‌های شمال ایران نیز درخطر آسیب قرارگرفته‌اند. به گفته رسانه‌ها خاک جنگل‌های هیرکانی هر ۱۰ کیلوگرم تا ۴۰ هزار تومان به فروش می‌رسد!

مدتی قبل ایسنا به نقل از یک قاچاقچی خاک نوشت: «مدل قاچاق از چوب به چوب و خاک تغییر پیدا کرده است.» به گفته این فرد، خاک جنگل برای مصارف مختلفی به‌ویژه در حیاط منازل و استفاده در باغ‌ها و باغچه‌ها کاربرد دارد. این قاچاقچی گفته است: «این مشتری است که قیمت خاک را تغییر می‌دهد، به‌عنوان‌مثال مشتری به دنبال خاک بسیار تیره اراضی جنگلی است که این خاک برای هر ۱۰ کیلوگرم تا ۴۰ هزار تومان به فروش می‌رسد اما اگر مشتری خاک جنگل بدون هیچ شرایط خاصی را بخواهد، می‌تواند تا هر ۱۰ کیلوگرم ۲۰ هزار تومان نیز خریداری کند.»

طبق گفته فروشندگان غیرقانونی خاک و چوب در شمال ایران، خاک اطراف درختان موجود در جنگل هیرکانی، بسیار خریدار دارد و به همین منظور، هر فردی به هر نحوی می‌خواهد این خاک را جمع‌آوری کرده و به فروش برساند. خاک جنگل چون خاک پای درختان است به دلیل نزدیکی به ریشه و مواد مغذی در آن، برای رشد گیاه بهتر از خاک معمولی عمل می‌کند و به همین دلیل این بخش از خاک گران‌تر از انواع دیگر خاک است.

نبود نظارت بر قاچاق چوب پیش‌تر مورد اعتراض فعالان محیط‌زیست بوده است، اداره جنگلبانی نبود نیروی انسانی کافی را بهانه نداشتن نظارت دقیق در عرصه‌های زیر نظر خودکرده است اما یک فروشنده خاک در خصوص چگونگی قاچاق چوب زیر نظر جنگلبانی می‌گوید: «بیشتر ایستگاه‌های نگهبانی بر روی چوب حساس هستند و خاک برای بسیاری از آن‌ها اهمیتی ندارد.»

گفته می‌شود خریدوفروش خاک‌های جنگلی در سال جاری بیشتری پیداکرده است. هرچند بهار و تابستان هرسال این شرایط تکرار می‌شود ولی به نظر می‌رسد شرایط کرونا نظارت بر کار قاچاقچیان چوب در جنگل‌ها را راحت و کار قاچاق خاک را راحت‌تر هم کرده است.

اما قانون در این خصوص چه می‌گوید؟ در 31 تير 97 و در صحن علني مجلس دهم، نمايندگان مجلس مصوب کردند که انتقال و فروش خاک به خارج کشور ممنوع است و مجازات آن را نيز تعيين کردند. نمايندگان در ارتباط با لايحه حفاظت از خاک، با ماده 21 اين لايحه با 171 رأي موافق، 12 رأي مخالف و 6 رأي ممتنع از مجموع 221 نماينده حاضر در صحن موافقت کردند. مرتکب به يک يا دو مورد از مجازات تعزيري درجه (5) محکوم مي‌گردد. تشخيص ماده معدني برعهده وزارت صنعت، معدن و تجارت است و براي خروج خاک معدني از کشور اخذ مجوز توسط وزارت مذکور الزامي است.

ولی چرا خاک جنگل باید برای ما اهمیت زیادی داشته باشد؟ طبق گفته کارشناسان اين خاک مرغوب اسفنجي چندين نقش مهم را در طبيعت و حيات جنگل‌ها ايفا مي‌کند. اولين نقش آن گرفتن شدت تخريبي قطرات باران است که اگر باران روي خاک لخت سقوط کند قدرت تخريبي آن براي خاک بسيار بالاست و لاشبرگ اجازه تخريب خاک جنگل را نمي‌دهد. دومين اثر اين خاک، اجازه پيوستن قطرات باران را به هم نمي‌دهد تا تبديل به روان آب سطحي شوند. سومين اثر اين نوع خاک در نفوذ آب باران به لايه‌هاي پاييني خاک است و جذب آب باران را راحت‌تر مي‌کند. اثر ديگر اين خاک در مرطوب نگاه داشتن خاک است که باعث تنظيم رطوبت هواي اطراف جنگل مي‌شود محيط را مرطوب نگاه مي‌دارد. نقش ديگري که اين خاک ايفا مي‌کند، تغذيه‌اي براي موجودات خاکي مانند کرم‌هاي خاکي است که اين آب وارد خاک مي‌شود و با عناصر شيميايي ترکيب خواهد شد و باعث تغذيه کرم‌هاي خاکي مي‌شوند که اين موجودات مقدار زيادي از عناصر غذايي را در خاک ايجاد مي‌کنند و فعاليت آنها باعث اصلاح فيزيک و شيمي خاک خواهد شد و حيات اين موجودات بستگي به خاک اسفنجي دارد.

جدا از عوامل دیگر مانند آتش سوزی یا برداشت بی‌رویه از چوب های جنگلی یکی از عامل نصف شدن مساحت جنگل‌های شمال کشور در 40 سال گذشته همین مسئله قاچاق خاک است که اگر برایش چاره‌ای اندیشیده نشود می‌تواند سرعت بیشتری به نابودی جنگل‌های‌مان بدهد.

گفتنی است کم شدن سطح پوشش جنگل‌های شمال ایران طی دو دهه گذشته به دلیل قاچاق، ویلا سازی، آتش‌سوزی، تخریب و تجاوز به حریم جنگل از سوی افراد محلی جهت چرای دام که منجر به تصرف جنگل‌ها و قاچاق چوب درختان همواره مطرح بوده است تا جایی که به‌گفته مسعود مولانا، عضو شورای هماهنگی محیط زیست و منابع طبیعی ایران، از ۳ میلیون و ۶۰۰ هزار هکتار مساحت جنگل‌های شمال کشور اکنون تنها یک میلیون و ۸۰۰ هزار هکتار آن باقی مانده که ۹۰ درصد آن نیز از حالت پایدار خارج شده است.

ارسال نظر

نام
پست الکترونیک
متن
captcha
ارسال